Marmite is hier in België voor de meesten van ons waarschijnlijk iets onbekends, en ik ken het zelf ook nog niet zo heel lang. Het is Michael, een goede vriend van ons, een Brit die nu in het zuiden van Frankrijk woont, die me ermee liet kennismaken. Hij eet het altijd op zijn boterham bij het ontbijt, en eerlijk gezegd, het is echt niets voor mij. Ik vind de geur doordringend en bijna scherp, soms word ik er zelfs een beetje misselijk van. Maar Britten zijn er helemaal gek op.

Marmite is een hartige spread op basis van gistextract en werd meer dan een eeuw geleden voor het eerst gemaakt in het Verenigd Koninkrijk. Het ontstond toen men ontdekte dat je de restproducten van bierbrouwerijen kon gebruiken om een smeerbaar, voedzaam en stevig smakend goedje van te maken. De naam Marmite komt van het Franse woord voor een kookpot en verwijst ook naar de potjes waarin het vroeger verkocht werd. Intussen is Marmite uitgegroeid tot een icoon in de Britse keuken, met zelfs de bekende slogan “love it or hate it”. Het is zo’n product dat mensen zelden onverschillig laat: ofwel hou je er met volle overtuiging van, ofwel vind je het ronduit afschuwelijk.

Hoewel Marmite vooral in Groot-Brittannië en landen met Britse invloeden populair is, zoals Australië en Nieuw-Zeeland, is het in andere delen van de wereld veel minder bekend. Daar leer je het meestal kennen via een expatvriend of op reis, zoals bij mij het geval was. En hoewel ik er nog steeds niet aan moet denken om het ’s morgens vroeg op mijn boterham te smeren, kan ik me er wel iets bij voorstellen als smaakmaker in hartige gerechten. Een klein lepeltje in een jus of braadsaus geeft meteen meer diepte en umami, in een marinade zorgt het voor extra karakter, en in een stoofpot of soep kan het net dat tikkeltje pit toevoegen. Ook in een hartige taart of ovenschotel kan een snuif Marmite volgens Britse chefs voor verrassende rijkdom zorgen.

Voor mij blijft het dus een absolute no go bij het ontbijt, maar misschien moet ik het zelf wel eens in mijn hartige gerechten proberen te verwerken, niet als broodbeleg maar als geheime smaakmaker die gerechten net dat beetje extra geeft. Misschien eens proberen. Michael komt binnenkort een weekendje logeren met zijn partner, misschien moet ik toch eens een potje in huis halen…